|
I rzeczywiście dużo w tym prawdy. Trudno znaleźć miejsce na ziemi,
gdzie byłaby skupiona taka ilość i różnorodność naturalnych źródeł surowców.
Niedaleko środkowego biegu rzeki Leny, 300 km na północ od miasta Leńsk
leży Mirny - jakuckie miasto diamentów. Powstał ledwie pół wieku temu
a swoją nietypową lokalizację w głębi tajgi, z dala od siedlisk ludzkich
i szlaków komunikacyjnych, zawdzięcza geologom z radzieckich ekspedycji
poszukiwawczych, którzy w latach 50-tych ubiegłego stulecia odkryli
tu kimberlit, rdzenną rudę diamentową.
|
Jednym z kierunków, w jakich udali się geolodzy-zwiadowcy, było koryto
rzeki Wiluj (lewy dopływ Leny). Rzeka ta ciągnie się przez prawie
2,5 tysiąca kilometrów, dlatego należało wybrać kryteria metody
poszukiwań. Geolodzy postanowili iść tropem minerałów towarzyszących diamentom:
twardego piropu i mniej trwałego ilmenitu.
Gdy odkrywali piropy, szukanli ilmenitów, których obecność jako minerałów
łatwiej ulegających rozmyciu mogła wskazywać, że do rdzennego złoża
diamentowego jest już blisko.
"Centralę ekspedycji zainstalowano w osiedlu Niurba. Wyposażono ją w
najnowocześniejszy sprzęt: samoloty, śmigłowce a także aparaty rentgenowskie
specjalnie skonstruowane w celu poszukiwań diamentów. Przy prześwietleniu
promieniami Roentgena kawałka skawalonego gruntu, wewnątrz którego znajdował
się diament, aparat dawał o nim znać błękitnym światłem. Z tymi aparatami
był cały problem. Te pierwsze były zbyt duże, ciężkie, często zawodziły.
Nie były też całkiem bezpieczne, należało bardzo uważać, aby nie ulec
napromieniowaniu czy porażeniu prądem, pracowano przecież w polowych warunkach." [1]
Po kilku latach przeczesywania jakuckiej ziemi, mimo
|
 |
Kimberlit
Kimberlit znaleziono po raz pierwszy w 1879 roku w Afryce Południowej,
w okolicach miejscowości Kimberly, w Kraju Przylądkowym. Jest on głębinową
skałą magmową o niebiesko-zielonkawym zabarwieniu, złożoną z oliwinów,
biotytów, ilmenitów i piropów. Oczywiście to nie powyższe minerały składowe,
a diamenty stanowią o jej wartości.
W Jakucji "kimberlit występuje w unikalnej postaci głębokich, niemal pionowych
w stosunku do powierzchni ziemi żył, zwanych kominami kimberlitowymi.
Kominy mają owalną, zbliżoną do koła formę o przekroju od 50 do 800 metrów.
Tkwią w twardej skale niczym głęboko powbijane gwoździe, grubo
zaszpachlowane warstwami tzw. torfów." [1]
|
|
sceptycyzmu obserwatorów z zewnątrz, odkryto w końcu pierwsze złoże kimberlitu.
Było to 1954 roku nad rzeką Dałdyn, a grupą dowodziła geolog Larysa Popugajewa.
Potwierdziła się tym samym trafność przyjętej wcześniej metody poszukiwań.
Wieści o jakuckich diamentach wstrząsnęły rynkiem tego surowca.
Zachodnie media kolportowały opinie, że z powodu skrajnych warunków przyrodniczych,
na Dalekim Wschodzie, ZSRR zacznie sprzedawać syberyjskie diamenty może dopiero
w XXI wieku.
Rosjanie za wszelką cenę chcieli wprowadzić jakuckie diamenty na rynek jak najszybciej.
W czerwcu 1955 roku na lewym brzegu rzeki Irelach w nowo tworzonym
punkcie zasiedlonym o nazwie Mirny, pojawili się pierwsi przyszli mieszkańcy.
Początkowo żyli w nieludzkich warunkach, w namiotach przy piecdziesieciostopniowych mrozach!
Stopniowo zaczęli wznosić drewniane budynki, tzw. zimowia.
Latem nie było lepiej: panowały wysokie temperatury, wszędzie pełno było uciążliwych
owadów - komarów i meszek. Ziemia rozmarzała i zamieniała się w bagna...
Zaopatrzenie, maszyny i ludzi przywożono Leną do portu rzecznego w Machtui (dzisiejszy Leńsk),
a przez trzystukilometrowy odcinek, dzielący port od Mirnego przerzucano
ich samolotami. Robotnicy wyrąbywali tajgę i na wiecznej zmarzlinie budowanli drogę.
Trzeba było opracować specjalną metodę utwardzenia gruntu, z uwagi na niestabilność
podłoża, dlatego najpierw kopano rów na szerokość przyszłej drogi, układano
warstwami drewniane bale, na to kamienie, potem piasek, żwir i kamienie
i ponownie drewniane bale...
Do końca 1956 roku w Mirnym mieszkało już 700 osób. Pojawiły się także pierwsze ulice:
Ekspedycyjna i Nagorna. W kwietniu 1959 r. rząd Republiki Jakucji nadał czteroletniemu
Mirnemu status miasta o specjalnym znaczeniu dla republiki.
W tym również roku jakuckie diamenty, produkt fabryki "YakutAłmaz" trafiły na
międzynarodowy rynek.
W tajdze na bagnistym gruncie zaczęto budować drogi, bloki mieszkalne na palach
wbitych głęboko w ziemię - żeby budynki się nie zapadały pod swoim ciężarem...
Prowadzono linie wodociągowe, instalacje elektryczne i grzewcze.
Przyjeżdżali tu ludzie z Nowosybirska, Rygi, Moskwy, Leningradu, mieszkańcy
głównych miast dysponujących dużymi centrami naukowymi.
Pierwsza fabryka wzbogacania rudy zmontowana była w ciągu trzech miesięcy.
Od momentu zagrodzenia Wiluju do chwili uruchomienia pierwszego agregatu na
Wilujskiej GES - pierwszej na świecie elektrowni wodnej na wiecznej zmarzlinie
minęły trzy lata.
Zaopatrzenie, transport.
Część towarów dla mieszkańców regionu dostarczana jest obecnie drogą
wodną do Leńska, a stamtąd przewożona samochodami. Lecz podstawowym środkiem
transportu jest samolot. Mirińskie lotnisko pozwala przyjmować takie
transportowe giganty, jak IŁ-76 i "Rusłan".
Mirny dziś.
W ciągu czterdziestu lat baza namiotowa geologów przekształciła się
w pełnowartościowe miasto przemysłowe, zamieszkane przez 40 tys. ludzi.
Jest tu lotnisko, trzypiętrowy hotel, 4 restauracje, 2 muzea, 2 baseny,
miejski park, stadion, 3 biblioteki, bardzo dobrze wyposażony szpital,
filia jakuckiego uniwersytetu, szkoła artystyczna, niewielka galeria obrazów
i współczesny pałac kultury.
Swoje 35-lecie odnotowała niedawno rejonowa gazeta "Miriński Robotnik",
jest tu studio telewizyjne i lokalna stacja radiowa.
Zaludnienie całego Rejonu Mirińskiego, wynosi prawie 90 tys. mieszkańców.
Pozostałe większe ośrodki spośród 18 zasiedlonych punktów regionu to:
miasteczko Udacznyj, wioski: Ajchał, Czernyszewski, Svietłyj, Ałmaznyj,
Tas-Juriach, Sjuldiukar.
Mieszkańcy trzech ostatnich wiosek zajmują się przede wszystkim uprawą roli.
W Tas-Juriachu oprócz tego buduje się zakład przetwarzający ropę naftową.
Czernyszewski jest wioską energetyków. Znajdują się tu wilujskie elektrownie
wodne: GES-1 i GES-2.
W wiosce Svietłyj wznoszony jest trzeci oddział elektrowni: GES-3. W Udacznym
i Ajchale znajdują się dwa wielkie kombinaty wzbogacające rudę diamentową.
Zagraniczni partnerzy handlowi dla tutejszych firm to kraje pd-wsch Azji,
Europy, Ameryki i WNP. Miastem bliźniaczym dla Mirnego jest Vasiła na Alasce.
O ile rola Mirnego jako centrum wydobycia diamentów obecnie w znacznym
stopniu zmalała, ponieważ podstawowa ilość drogocennej produkcji prowadzona
jest na północy regionu, o tyle znaczenie miasta jako centrum administracyjnego
i kulturalnego jest nadal duże.
W artykule wykorzystałem następujące źródła:
|
